دستگاه بوجاری یکی از تجهیزات مهم در فرآوری غلات، حبوبات، بذر و بعضی دانه های کشاورزی است که برای جدا کردن بخشی از ناخالصی های همراه محصول به کار می رود. این دستگاه با استفاده از ترکیبی از جریان هوا، سرند و حرکت مکانیکی تلاش می کند موادی مانند گرد و غبار، کاه، پوسته، ساقه، ذرات ریز، مواد درشت و بعضی دانه های نامطلوب را از محصول اصلی جدا کند.
نکته مهم این است که بوجاری فقط به معنی الک کردن محصول نیست. در دستگاه های بوجاری مدرن، اندازه، وزن و رفتار ذرات در برابر جریان هوا در کنار هم برای جداسازی استفاده می شوند. به همین دلیل نوع سرند، شدت جریان هوا، میزان خوراک ورودی و ویژگی خود محصول روی نتیجه نهایی اثر دارند. منابع FAO نیز پاکسازی مکانیزه غلات را بر پایه ترکیب مکش و غربالگری توضیح می دهند.
دستگاه بوجاری چیست؟
بوجاری فرآیندی برای جدا کردن دانه یا محصول اصلی از مواد ناخواسته ای است که در زمان برداشت، خرمن کوبی، حمل و نگهداری همراه آن قرار گرفته اند.
برای مثال، یک محموله گندم ممکن است علاوه بر دانه گندم شامل موارد زیر باشد:
- گرد و غبار
- کاه و ساقه
- پوسته
- دانه های سبک یا ناقص
- سنگ و ذرات خاک
- دانه های علف هرز
- دانه های شکسته
- ذرات بسیار ریز
- سایر مواد خارجی
دستگاه بوجاری تلاش می کند این مواد را بر اساس ویژگی های فیزیکی آنها از محصول اصلی جدا کند.
در ساده ترین حالت، دو منطق اصلی در دستگاه وجود دارد:
جریان هوا: برای جدا کردن موادی که نسبت به محصول اصلی سبک تر هستند یا رفتار متفاوتی در جریان هوا دارند.
سرند: برای جدا کردن مواد بر اساس اندازه و ابعاد ذرات.
به همین دلیل دستگاه بوجاری را می توان نسخه مکانیزه و کنترل شده همان منطقی دانست که در بوجاری سنتی با باد دادن و غربال کردن انجام می شد.
دستگاه بوجاری چگونه کار می کند؟
اصل عملکرد دستگاه را می توان در یک مسیر ساده خلاصه کرد:
ورود محصول → تنظیم و توزیع خوراک → جداسازی با هوا → جداسازی با سرند → خروج ضایعات → خروج محصول پاک شده
البته ترتیب دقیق مراحل در همه دستگاه ها یکسان نیست. برخی ماشین ها مکش اولیه دارند، برخی مکش نهایی، بعضی چند طبقه سرند دارند و مدل های پیشرفته تر می توانند چند روش جداسازی را پشت سر هم انجام دهند. Westrup نیز عملکرد پاک کننده های Air Screen را ترکیبی از جریان هوا و مجموعه سرندها معرفی می کند.
1. ورود محصول به دستگاه
غلات یا حبوبات ابتدا از طریق ورودی یا مخزن دستگاه وارد می شوند.
در این مرحله یک موضوع بسیار مهم وجود دارد: خوراک باید تا حد امکان یکنواخت توزیع شود.
اگر حجم زیادی از محصول در یک لحظه وارد دستگاه شود، دانه ها ممکن است روی یکدیگر قرار بگیرند و تماس مناسب با جریان هوا یا سطح سرند کاهش پیدا کند.
به همین دلیل در تجهیزات صنعتی، کنترل جریان ورود محصول بخش مهمی از فرآیند پاکسازی است.
2. جدا کردن مواد سبک با جریان هوا
پس از ورود محصول، در بخشی از دستگاه جریان هوا ایجاد می شود.
فن یا سیستم مکش، هوا را با شدت مشخصی از میان جریان محصول عبور می دهد. مواد سبک مانند گرد و غبار، پوسته های سبک، کاه و بعضی دانه های سبک تر می توانند تحت تاثیر جریان هوا قرار بگیرند و از مسیر اصلی محصول خارج شوند.
اینجا یک نکته فنی مهم وجود دارد: شدت بیشتر مکش همیشه به معنی پاکسازی بهتر نیست.
اگر جریان هوا بیش از حد زیاد باشد، ممکن است بخشی از محصول قابل استفاده نیز همراه مواد سبک از مسیر اصلی خارج شود. اگر جریان هوا بسیار ضعیف باشد، ممکن است بخشی از ناخالصی های سبک باقی بماند.
بنابراین تنظیم جریان هوا باید با توجه به محصول، رطوبت، اندازه ذرات و نوع ناخالصی انجام شود.
3. عبور محصول از سرند
پس از جداسازی بخشی از مواد سبک، محصول از روی یک یا چند سرند عبور می کند.
سرند دارای سوراخ هایی با اندازه مشخص است. حرکت مکانیکی یا لرزش باعث می شود محصول روی سطح سرند حرکت کند و ذرات بر اساس اندازه خود مسیر متفاوتی داشته باشند.
برای مثال:
- ذرات بزرگ تر از اندازه مورد نظر روی سرند باقی می مانند.
- ذرات کوچک تر می توانند از سوراخ های سرند عبور کنند.
- دانه اصلی در صورتی که اندازه مناسبی داشته باشد، در مسیر مربوط به محصول باقی می ماند.
FAO نیز در توضیح تجهیزات پاکسازی غلات، استفاده از سرند درشت برای مواد بزرگ و سرند ریزتر برای ذرات کوچک را توضیح می دهد.
4. جداسازی ذرات ریز
سرندهای پایین تر می توانند برای حذف موادی مانند ذرات ریز خاک، شن، دانه های بسیار کوچک یا بعضی شکستگی های محصول استفاده شوند.
اندازه سوراخ های سرند باید بر اساس محصول انتخاب شود.
برای مثال، مش مناسب برای گندم لزوما برای عدس یا یک نوع بذر دیگر مناسب نیست.
به همین دلیل نمی توان گفت یک اندازه ثابت سرند برای تمام محصولات بهترین نتیجه را ایجاد می کند.
5. خروج محصول پاک شده و ضایعات
در پایان، جریان های مختلف از دستگاه خارج می شوند.
معمولا یک مسیر برای محصول اصلی و مسیرهای دیگری برای ناخالصی های درشت، ذرات ریز یا مواد سبک وجود دارد.
در تجهیزات کامل تر، این جریان ها می توانند برای مراحل بعدی خط فرآوری مدیریت شوند.
به این ترتیب، بوجاری فقط «تمیز کردن» نیست؛ بلکه یک فرآیند جداسازی کنترل شده است.
چرا دستگاه بوجاری از هوا و سرند به صورت همزمان استفاده می کند؟
دلیل اصلی این است که تمام ناخالصی ها یک ویژگی مشترک ندارند.
فرض کنید داخل یک محموله گندم هم کاه وجود دارد و هم سنگ ریزه.
کاه ممکن است از نظر اندازه حتی به بعضی دانه ها نزدیک باشد، اما بسیار سبک تر است و در جریان هوا رفتار متفاوتی دارد.
سنگ ریزه ممکن است سنگین باشد و با جریان هوا به راحتی جدا نشود، اما اندازه آن با دانه گندم متفاوت باشد و بتوان آن را با سرند جدا کرد.
پس دو روش، دو نوع تفاوت فیزیکی را هدف می گیرند:
| روش جداسازی | ویژگی مورد استفاده | نمونه مواد قابل جداسازی |
|---|---|---|
| جریان هوا | وزن موثر و رفتار آیرودینامیکی | گرد و غبار، کاه، پوسته، مواد سبک |
| سرند درشت | اندازه بزرگ تر | ساقه، کلوخه و مواد درشت |
| سرند ریز | اندازه کوچک تر | شن، خاک و ذرات ریز |
| جداسازی تخصصی | ویژگی خاص ماده | برخی ناخالصی های مشابه از نظر اندازه |
ترکیب چند روش باعث می شود دامنه پاکسازی بیشتر از استفاده از یک روش به تنهایی باشد.
اجزای اصلی دستگاه بوجاری چیست؟
ساختار دستگاه ها با توجه به مدل و ظرفیت متفاوت است، اما تجهیزات بوجاری معمولی یا Air Screen Cleaner معمولا از چند بخش اصلی تشکیل می شوند.
مخزن یا هاپر ورودی
محصول خام ابتدا در این بخش وارد دستگاه می شود.
سیستم تنظیم خوراک
وظیفه این بخش کنترل مقدار و یکنواختی ورود محصول است.
سرندها
سرندها بخش مهمی از جداسازی بر اساس اندازه هستند.
تعداد، شکل، ابعاد سوراخ ها و ترتیب آنها به نوع دستگاه و محصول بستگی دارد.
موتور و سیستم ایجاد حرکت
در دستگاه های سرندی، حرکت یا لرزش باعث جابه جایی محصول روی سطح سرند می شود.
فن و سیستم مکش
این بخش جریان هوا را برای جدا کردن مواد سبک ایجاد می کند.
کانال هوا
مواد سبک جدا شده باید از مسیر مشخصی از دستگاه خارج شوند.
خروجی محصول
پس از طی مراحل پاکسازی، محصول اصلی از خروجی مربوط به خود خارج می شود.
خروجی ضایعات
برای مواد درشت، ریز یا سبک می توان مسیرهای خروج جداگانه در نظر گرفت.
در برخی تجهیزات، سیستم غبارگیری یا جمع آوری گرد و غبار نیز به دستگاه متصل می شود. نمونه های صنعتی جدید، ترکیب سرندهای چند طبقه، جریان هوای قابل تنظیم و خروجی های جداگانه را به کار می گیرند.
دستگاه بوجاری چه ناخالصی هایی را جدا می کند؟
این موضوع به طراحی دستگاه، محصول و تنظیمات بستگی دارد؛ اما به طور کلی می توان ناخالصی ها را این گونه دسته بندی کرد:
ناخالصی های سبک
مانند:
- گرد و غبار
- کاه
- پوسته
- بقایای سبک گیاه
- برخی دانه های پوک یا سبک
این مواد معمولا کاندید مناسبی برای جداسازی با جریان هوا هستند.
ناخالصی های درشت
مانند:
- ساقه
- کلوخه
- قطعات بزرگ گیاهی
- بعضی مواد خارجی بزرگ
این مواد معمولا با سرند درشت جدا می شوند.
ناخالصی های ریز
مانند:
- خاک
- شن ریز
- ذرات کوچک
- بعضی دانه های شکسته
سرند ریز می تواند در جداسازی این گروه نقش داشته باشد.
ناخالصی هایی که شبیه خود محصول هستند
این قسمت مهم است.
اگر یک ناخالصی از نظر اندازه و وزن بسیار شبیه دانه اصلی باشد، جداسازی آن با یک بوجاری ساده ممکن است دشوار باشد.
در چنین شرایطی ممکن است به تجهیزات تخصصی دیگری مانند جداکننده های مخصوص، سورتینگ یا تجهیزات مبتنی بر ویژگی های دیگر نیاز باشد.
بنابراین نباید از دستگاه بوجاری انتظار داشت که هر نوع ناخالصی را با یک روش واحد حذف کند.
چه محصولاتی را می توان با دستگاه بوجاری پاکسازی کرد؟
نوع دستگاه و سرند باید با محصول هماهنگ باشد، اما دستگاه های بوجاری در فرآوری طیف مختلفی از دانه ها کاربرد دارند.
از جمله:
- گندم
- جو
- ذرت
- برنج
- نخود
- عدس
- لوبیا
- برخی بذرها
- برخی دانه های روغنی
- برخی محصولات خشک و دانه ای
منابع تخصصی تجهیزات پاکسازی نیز استفاده از Air Screen Cleaner را برای انواع غلات، حبوبات و بذرها گزارش می کنند.
البته «قابل بوجاری بودن» یک محصول به این معنی نیست که هر دستگاهی برای آن مناسب است.
اندازه دانه، شکل، رطوبت، میزان ناخالصی و ظرفیت مورد نظر باید بررسی شود.
بوجاری گندم چگونه انجام می شود؟
در یک فرآیند معمول، گندم خام ابتدا وارد دستگاه می شود.
جریان هوا می تواند بخشی از مواد سبک مانند گرد و غبار و بقایای سبک گیاهی را جدا کند.
سپس سرندها با اندازه های مناسب برای گندم، مواد درشت و ریز را از جریان محصول جدا می کنند.
در نهایت گندم پاک شده از مسیر محصول خارج می شود و ضایعات از خروجی های مربوط به خود عبور می کنند.
در یک خط کامل فرآوری، بوجاری می تواند بخشی از مجموعه بزرگ تری باشد و بسته به هدف نهایی، بعد از آن مراحل دیگری مانند درجه بندی، سورتینگ یا تجهیزات تخصصی انجام شود.
بوجاری حبوبات چگونه انجام می شود؟
در حبوبات نیز منطق کلی مشابه است، اما تنظیم دستگاه باید متناسب با شکل و اندازه حبوبات انجام شود.
برای مثال، اندازه نخود با عدس یا لوبیا یکسان نیست و حتی در یک محصول نیز ممکن است چند اندازه دانه وجود داشته باشد.
بنابراین انتخاب سرند مناسب اهمیت زیادی دارد.
در دستگاه های حبوبات، ترکیب سرند و مکش می تواند برای حذف مواد سبک، ذرات درشت و ذرات ریز استفاده شود. نمونه های تجاری موجود نیز دقیقا از ترکیب فن و سرند برای این هدف استفاده می کنند.
تفاوت دستگاه بوجاری با دستگاه سورتینگ چیست؟
این دو اصطلاح گاهی به جای یکدیگر استفاده می شوند، اما از نظر عملکرد لزوما یکسان نیستند.
بوجاری در درجه اول برای پاکسازی و جدا کردن ناخالصی ها از محصول خام استفاده می شود.
سورتینگ معمولا با هدف تفکیک محصول بر اساس ویژگی های مشخص انجام می شود؛ برای مثال اندازه، شکل، رنگ یا ویژگی دیگری که دستگاه برای تشخیص یا جداسازی آن طراحی شده است.
بنابراین ممکن است در یک خط فرآوری ابتدا بوجاری انجام شود و سپس محصول برای مراحل دقیق تر سورتینگ یا درجه بندی وارد تجهیزات بعدی شود.
به بیان ساده:
بوجاری = پاکسازی
سورتینگ = تفکیک هدفمند محصول بر اساس ویژگی مشخص
البته در برخی ماشین آلات، چند قابلیت می توانند در یک مجموعه یا خط با یکدیگر ترکیب شوند.
آیا بوجاری همان الک کردن است؟
خیر.
الک یا سرند یکی از روش های مورد استفاده در بوجاری است، اما بوجاری می تواند علاوه بر سرند از جریان هوا و روش های دیگر جداسازی نیز استفاده کند.
اگر فقط از یک سرند استفاده شود، جداسازی عمدتا بر اساس اندازه انجام می شود.
اما وقتی جریان هوا نیز اضافه می شود، امکان جداسازی برخی مواد سبک فراهم می شود.
به همین دلیل یک دستگاه بوجاری کامل تر را نباید صرفا یک الک برقی در نظر گرفت.
چه عواملی روی عملکرد دستگاه بوجاری اثر می گذارند؟
کیفیت بوجاری فقط به خود دستگاه وابسته نیست.
اندازه و نوع سرند
اگر سوراخ های سرند بیش از حد بزرگ یا کوچک باشند، ممکن است محصول و ناخالصی به درستی جدا نشوند.
شدت جریان هوا
هوا باید به اندازه ای تنظیم شود که مواد سبک را جدا کند، بدون اینکه مقدار قابل توجهی از محصول اصلی را نیز از مسیر خارج کند.
مقدار خوراک ورودی
خوراک بیش از ظرفیت یا توزیع نامناسب می تواند کیفیت جداسازی را کاهش دهد.
رطوبت محصول
رطوبت می تواند روی حرکت مواد، چسبندگی ذرات و رفتار آنها در سرند یا جریان هوا اثر بگذارد.
شکل و اندازه دانه
هر محصول رفتار فیزیکی مخصوص خود را دارد.
میزان ناخالصی
مخلوطی که درصد بالایی از مواد خارجی دارد ممکن است به پیش پاکسازی یا چند مرحله جداسازی نیاز داشته باشد.
وضعیت و تمیزی سرند
گرفتگی سوراخ های سرند می تواند عملکرد واقعی دستگاه را کاهش دهد.
تنظیم حرکت سرند
در تجهیزات سرندی، سرعت و دامنه حرکت نیز بر نحوه عبور محصول و کیفیت جداسازی اثر می گذارد. منابع آموزشی فرآوری بذر، اندازه سوراخ ها، زاویه و حرکت سرند و تنظیم صحیح تجهیزات را از عوامل موثر بر کیفیت و ظرفیت پاکسازی معرفی می کنند.
اشتباه رایج: افزایش سرعت دستگاه برای بالا بردن ظرفیت
افزایش ظرفیت همیشه به معنی افزایش سرعت نیست.
اگر مقدار خوراک بیش از حد افزایش پیدا کند، ضخامت لایه محصول روی سرند بیشتر می شود و فرصت تماس مناسب با سطح سرند یا جریان هوا کاهش پیدا می کند.
نتیجه ممکن است افزایش محصول خروجی اسمی اما کاهش کیفیت واقعی پاکسازی باشد.
بنابراین ظرفیت واقعی باید همراه با کیفیت جداسازی بررسی شود.
اشتباه رایج: استفاده از یک سرند برای همه محصولات
یک اندازه مش نمی تواند برای تمام محصولات بهترین عملکرد را داشته باشد.
برای مثال، اندازه و شکل گندم، جو، عدس و نخود متفاوت است.
اگر هدف، تغییر محصول در یک خط فرآوری باشد، امکان تعویض یا تنظیم سرندها می تواند یک مزیت عملی مهم باشد.
آیا دستگاه بوجاری همه ناخالصی ها را جدا می کند؟
خیر.
این یکی از مهم ترین نکاتی است که هنگام بررسی دستگاه باید در نظر گرفته شود.
توانایی دستگاه به نوع ناخالصی و تفاوت آن با محصول اصلی بستگی دارد.
اگر ناخالصی از نظر اندازه، وزن یا رفتار آیرودینامیکی تفاوت کافی با محصول داشته باشد، جداسازی آن ساده تر است.
اما اگر ناخالصی بسیار شبیه محصول باشد، ممکن است به تجهیزات تخصصی دیگری نیاز باشد.
برای مثال، یک سیستم بوجاری معمولی را نباید جایگزین همه تجهیزات سورتینگ، درجه بندی یا جداسازی تخصصی دانست.
دستگاه بوجاری چه مزایایی دارد؟
مهم ترین مزیت های استفاده از بوجاری مکانیزه عبارتند از:
- افزایش سرعت پاکسازی
- کاهش نیاز به جداسازی دستی
- امکان کار با حجم بالاتر محصول
- جداسازی همزمان برخی ناخالصی های سبک و اندازه ای
- آماده سازی محصول برای مراحل بعدی فرآوری
- امکان کنترل بهتر فرآیند نسبت به روش های سنتی
- قابلیت استفاده در خطوط فرآوری و بسته بندی
FAO نیز استفاده از تجهیزات مکانیزه پاکسازی را به عنوان راهکاری برای کاهش نیروی کار و افزایش توان عملیاتی نسبت به روش های دستی معرفی می کند.
محدودیت های دستگاه بوجاری چیست؟
بوجاری نیز مانند هر روش جداسازی دیگری محدودیت دارد.
مهم ترین محدودیت این است که هر تفاوت فیزیکی با یک دستگاه ساده قابل تشخیص نیست.
اگر دو ماده اندازه و وزن نزدیک داشته باشند، سرند و جریان هوا ممکن است برای جداسازی کامل آنها کافی نباشد.
از طرف دیگر، تنظیم نادرست دستگاه می تواند باعث:
- باقی ماندن بخشی از ناخالصی
- خروج بخشی از محصول سالم همراه ضایعات
- کاهش ظرفیت موثر
- گرفتگی سرند
- افزایش گرد و غبار
- افت کیفیت پاکسازی
شود.
بنابراین طراحی و تنظیم دستگاه باید بر اساس محصول واقعی انجام شود.
هنگام انتخاب دستگاه بوجاری به چه نکاتی توجه کنیم؟
اگر هدف خرید یا طراحی دستگاه برای یک خط فرآوری است، فقط قیمت یا ظرفیت اسمی را بررسی نکنید.
این موارد اهمیت بیشتری دارند:
1. محصول مورد نظر
ابتدا مشخص کنید قرار است چه چیزی پاکسازی شود:
گندم؟ جو؟ حبوبات؟ بذر؟ یا چند محصول مختلف؟
2. ظرفیت واقعی مورد نیاز
ظرفیت باید بر اساس مقدار محصولی که در ساعت نیاز دارید محاسبه شود، نه فقط بزرگ ترین عدد درج شده در کاتالوگ.
3. نوع ناخالصی
باید مشخص باشد که مواد خارجی شامل خاک، کاه، سنگ، پوسته، دانه شکسته یا موارد دیگر هستند.
4. تعداد و نوع سرند
امکان استفاده از سرندهای مناسب برای محصول یکی از عوامل کلیدی است.
5. تنظیم جریان هوا
مکنده یا فن قابل تنظیم می تواند برای سازگاری با محصولات و ناخالصی های مختلف اهمیت داشته باشد.
6. امکان تغییر تنظیمات
اگر قرار است چند محصول مختلف فرآوری شوند، انعطاف پذیری دستگاه اهمیت بیشتری پیدا می کند.
7. سیستم خروج ضایعات
مسیرهای خروج باید با نوع فرآیند و تجهیزات بعدی خط هماهنگ باشند.
8. دسترسی برای سرویس و تعویض سرند
تعویض آسان سرند و دسترسی مناسب برای نظافت و نگهداری می تواند در کار روزمره اهمیت زیادی داشته باشد.
9. هماهنگی با خط فرآوری
دستگاه نباید جدا از بقیه خط بررسی شود.
ظرفیت بالابر، نوار نقاله، تجهیزات بعد از بوجاری، فضای نصب و نحوه ورود و خروج محصول نیز باید هماهنگ باشند.
آیا ظرفیت بالاتر همیشه به معنی دستگاه بهتر است؟
خیر.
ظرفیت باید در کنار کیفیت پاکسازی بررسی شود.
فرض کنید دو دستگاه ظرفیت اسمی متفاوتی دارند، اما دستگاه بزرگ تر در شرایط مورد نظر شما نیازمند خوراک بیشتری است و برای محصول شما جداسازی مناسبی انجام نمی دهد.
در این حالت عدد ظرفیت به تنهایی معیار مناسبی برای تصمیم گیری نیست.
بهتر است این مجموعه معیارها با هم بررسی شوند:
محصول + نوع ناخالصی + ظرفیت + کیفیت پاکسازی + تنظیمات + فضای نصب + مصرف انرژی + تجهیزات قبل و بعد
این نگاه برای انتخاب تجهیزات صنعتی بسیار مهم تر از مقایسه یک عدد در کاتالوگ است.
دستگاه بوجاری در کجای خط فرآوری قرار می گیرد؟
جایگاه دستگاه به طراحی خط بستگی دارد، اما بوجاری می تواند در مرحله پاکسازی اولیه یا پاکسازی محصول قبل از مراحل بعدی قرار بگیرد.
برای مثال یک مسیر کلی می تواند چنین باشد:
دریافت محصول خام
↓
انتقال
↓
پیش پاکسازی
↓
بوجاری
↓
درجه بندی یا سورتینگ
↓
فرآوری یا بسته بندی
این ترتیب ثابت نیست و بسته به نوع محصول و هدف خط تغییر می کند.
در خطوط بزرگ تر، ممکن است چند مرحله پاکسازی و جداسازی تخصصی پشت سر هم قرار بگیرند. منابع تخصصی نیز Air Screen Cleaner را در بسیاری از خطوط به عنوان مرحله پاکسازی یا آماده سازی قبل از تجهیزات تخصصی تر معرفی می کنند.
دستگاه های بوجاری با توجه به نوع محصول، ظرفیت خط و نوع ناخالصی به مدل های مختلفی تقسیم می شوند. برای بررسی مدل های موجود می توانید دستگاه های بوجاری غلات و حبوبات را مشاهده کنید.
جمع بندی
دستگاه بوجاری تجهیزی برای پاکسازی و جداسازی ناخالصی های همراه غلات، حبوبات، بذر و دیگر محصولات دانه ای است.
اصل عملکرد آن بر استفاده از تفاوت های فیزیکی مواد استوار است. سرند بیشتر برای جداسازی بر اساس اندازه و جریان هوا برای جداسازی مواد سبک و دارای رفتار آیرودینامیکی متفاوت استفاده می شود.
به همین دلیل عملکرد مناسب دستگاه به چند عامل وابسته است:
- نوع محصول
- اندازه و شکل دانه
- نوع و مقدار ناخالصی
- اندازه سرند
- شدت جریان هوا
- میزان خوراک ورودی
- تنظیم حرکت سرند
- طراحی کلی خط فرآوری
مهم ترین نکته این است که دستگاه بوجاری را نباید صرفا یک الک صنعتی یا یک فن در نظر گرفت. بوجاری یک فرآیند جداسازی چندگانه است و در خطوط حرفه ای می تواند مرحله ای از یک زنجیره بزرگ تر شامل پیش پاکسازی، درجه بندی، سورتینگ و سایر عملیات فرآوری باشد.
اگر هدف شما انتخاب دستگاه برای یک خط مشخص است، ابتدا باید محصول، ظرفیت مورد نیاز، نوع ناخالصی و کیفیت خروجی مورد انتظار مشخص شود و سپس مدل دستگاه و آرایش تجهیزات انتخاب شود.
سوالات متداول
دستگاه بوجاری چیست؟
دستگاه بوجاری تجهیزی است که با استفاده از روش هایی مانند جریان هوا و سرند، بخشی از ناخالصی های همراه غلات، حبوبات و سایر محصولات دانه ای را جدا می کند.
دستگاه بوجاری چگونه کار می کند؟
محصول وارد دستگاه می شود، به صورت کنترل شده توزیع می شود و سپس با ترکیبی از جریان هوا و سرند از مواد سبک، درشت و ریز جدا می شود.
فن در دستگاه بوجاری چه کاری انجام می دهد؟
فن جریان هوایی ایجاد می کند که می تواند مواد سبک مانند گرد و غبار، کاه، پوسته و برخی دانه های سبک را از جریان اصلی محصول جدا کند.
سرند در دستگاه بوجاری چه کاری انجام می دهد؟
سرند با استفاده از اندازه سوراخ های خود، ذرات بزرگ تر یا کوچک تر از محدوده مورد نظر را از محصول جدا می کند.
آیا دستگاه بوجاری برای گندم و جو مناسب است؟
بسیاری از دستگاه های بوجاری برای غلاتی مانند گندم و جو طراحی می شوند، اما نوع سرند و تنظیمات دستگاه باید متناسب با محصول و ناخالصی های آن باشد.
آیا بوجاری با سورتینگ تفاوت دارد؟
بله. بوجاری بیشتر با هدف پاکسازی و حذف ناخالصی ها انجام می شود، در حالی که سورتینگ معمولا برای تفکیک دقیق تر محصول بر اساس ویژگی هایی مانند اندازه، شکل یا رنگ استفاده می شود.
آیا دستگاه بوجاری تمام ناخالصی ها را حذف می کند؟
خیر. توانایی جداسازی به تفاوت فیزیکی میان محصول و ناخالصی بستگی دارد. برخی مواد که از نظر اندازه و ویژگی های فیزیکی به محصول اصلی بسیار نزدیک هستند ممکن است به تجهیزات تخصصی دیگری نیاز داشته باشند.
آیا یک دستگاه بوجاری برای همه محصولات مناسب است؟
لزوما نه. نوع محصول، اندازه دانه، شکل، میزان ناخالصی و ظرفیت مورد نیاز روی انتخاب سرند و تنظیمات دستگاه اثر می گذارند.
مهم ترین معیار برای انتخاب دستگاه بوجاری چیست؟
باید مجموعه ای از عوامل شامل نوع محصول، ظرفیت، نوع ناخالصی، کیفیت پاکسازی مورد انتظار، تعداد و نوع سرند، سیستم هوا و هماهنگی با تجهیزات خط فرآوری بررسی شود.


